تست

کمپرسور | راهنمای انتخاب کمپرسور

کمپرسور

کمپرسور یا متراکم کننده (Compressor) برای فشرده کردن سیالات تراکم پذیر بکار میرود. در برخی دستگاه ها و ماشین آلات، کمپرسورها وسایلی هستند که توسط آنها هوا فشرده شده و سپس بسمت قسمت احتراق فرستاده میشود.

کمپرسورها برای فشرده کردن گازها استفاده میشنود. در حقیقت کمپرسورها وسایلی هستند که با صرف انرژی مکانیکی، سیال را با سرعت به درون خود مکیده و سپس آنرا فشرده میسازند. در اثر این عملیات، دمای گازی که فشرده میشود نیز افزایش می یابد. معمولا گاز پرفشار خروجی از کمپرسورها را از یک سیستم خنک کننده عبور میدهند تا دمای گاز دوباره به حد معمولی بازگردد. انواع گوناگونی از کمپرسور وجود دارد که برای مصارف صنعتی و عمومی طراحی شده اند. بد نیست بدانید که حتی پمپ آکواریوم که برای وارد کردن هوا به آکواریوم ماهی ها استفاده میشود نیز یک نوع کمپرسور است.

انواع کمپرسور

کمپرسورها دارای انواع مختلفی هستند. دسته بندی های گوناگون، کمپرسورها را بر پایه ویژگی های گوناگون طبقه بندی میکنند. در یکی از رایجترین این طبقه بندی ها، برپایه نحوه انتقال انرژی از کمپرسور به سیال، کمپرسور به دو دسته تقسیم میشوند:

۱- کمپرسورهای دینامیکی:

در این کمپرسورها انتقال انرژی به سیال بطور دایمی است. انواع کمپرسورهای دینامیکی عبارتند از:

  • جریان شعاعی (Centrifugal)
  • جریان محوری (Axial)

از کمپرسورهای دینامیک در فشارهای با نرخ پایین و دبی های بالاتر استفاده میشود.

۲- کمپرسورهای جابجایی مثبت:

در این کمپرسورها انتقال انرژی به سیال بصورت متناوب یا پریودیک صورت میپذیرد. انواع کمپرسورهای جابجایی مثبت عبارت اند از:

  • رفت و برگشتی (Reciprocating)
  • دوار (Rotary)

قدرت تراکم این کمپرسورها نسبت به نوع دینامیک بیشتر است. البته دبی این کمپرسورها به مراتب کمتر از نوع دینامیک میباشد.

نیروی محرکه کمپرسورها بسته به قدرت آنها میتواند الکتروموتور یا موتوردیزلی یا ژنراتور، انواع توربین ها باشد.

کمپرسورهای دینامیکی

کمپرسورهای دینامیکی در دو طرح محوری و شعاعی موجود میباشند. طرح های محوری غالبا کمپرسورهای توربینی یا کمپرسورهای توربینی شعاعی نامیده میشوند و طرح های شعاعی غالبا کمپرسورهای گریز از مرکز نامیده میشوند. برخلاف کمپرسورهای جابجایی که با جریان ثابت کار میکنند، کمپرسورهای دینامیکی با فشار ثابتی کار میکنند. عملکرد کمپرسور دینامیکی تحت تأثیر شرایط بیرونی قرار دارد، از جمله، ایجاد تغییری جزئی در فشار ورودی باعث تغییر زیادی در ظرفیت میشود.

  • کمپرسور گریز از مرکز
  • کمپرسور محوری

کمپرسورهای جابجایی مثبت

یک کمپرسور جابجایی مثبت (Displacement compressor) دارای این خصوصیت است که حجم معینی از گاز یا هوا را محصور میکند و سپس با کاهش دادن منطقه حجم محصور شده، فشار را افزایش میدهد.

یک پمپ دوچرخه ساده ترین نوع یک کمپرسور جابجایی است، که در این نوع پمپ، هوا وارد سیلندر میشود و توسط پیستون متحرکی فشرده میشود. کمپرسور پیستونی دارای اصل عملکردی مشابهی است با یک پیستون، این کمپرسور دارای پیستونی است که در آن یک میله اتصال و یک میل لنگ چرخشی باعث عقب و جلو رفتن آن میشود. اگر برای فشردن هوا فقط یک طرف پیستون استفاده شود، پیستون یکطرفه نامیده میشود. اگر هر دو طرف بالا و پایین مورد استفاده قرار گیرد، کمپرسور دو طرفه نامیده میشود. تفاوت بین فشار در قسمت ورودی و قسمت خروجی بعنوان اندازه ای از کار کمپرسور است.

  • پیستونی
  • پیستونی روغنکاری نشونده
  • دیافراگمی
  • مارپیچی
  • مارپیچی روغن کاری نشونده
  • مارپیچی مایع تزریقی
  • کمپرسور دندانه دار
  • فرفره ای
  • پره ای
  • کمپرسور حلقه روغنی
  • کمپرسورهای فرایندی
  • دمنده ها

راندمان سیستم های کمپرسور

کمپرسورها بعد از پمپ ها، دومین تجهیزات مصرف کننده انرژی در صنایع مختلف میباشند، با مصرف ۱۶ درصد برق موتورهای صنعتی توسط کمپرسورهای هوا و ۷ درصد آن توسط کمپرسورهای سیستم های تبرید و نیز دومین جایگاه در پتانسیل کاهش مصرف انرژی را نیز بخود اختصاص میدهند.

کمپرسورهای دیگر

  • پمپ های خلا
  • کمپرسورهای کمکی
  • تشدیدکننده های فشار

تولید هوای فشرده بدون روغن

کمپرسورهای اسکرو oil-free در صنایعی کاربرد دارند که نیازمند هوای فشرده تمیز و عاری از روغن هستند و در این حالت خطر آلودگی روغنی و در نتیجه تولید محصول با کیفیت کم وجود ندارد.

بصورت عمده ۳ روش برای تولید هوای فشرده بدون روغن یا هوای فشرده کلاس ۱ مطابق استاندارد ISO 5873 وجود دارد.

  1. استفاده از کمپرسورهای Oil-Free
  2. استفاده از Catalytic Converter
  3. استفاده از فیلترهای کربن اکتیو

جهت سهولت در انتخاب، انواع دسته بندی های کمپرسور به همراه مشخصات آنها در ذیل مشاهده و قابل بررسی است.